Gover - polityka w sieci

Wniosek o wyrażenie wotum nieufności wobec ministra finansów Jana Vincenta-Rostowskiego (druki nr 583 i 619).

Panie Marszałku! Panie Premierze! Szanowni Państwo…

Panie Marszałku! Panie Premierze! Szanowni Państwo! Rozpatrujemy dziś wniosek
polityczny, w zasadzie ultimatum postawione w takiej oto formie, że minister
finansów do środy ma obniżyć akcyzę, jeżeli nie, to będzie miał wniosek o
odwołanie. I ma. Jednak uzasadnienie tego wniosku jest bardzo przewrotnie
sformułowane, bo jeżeli podstawowym zarzutem wobec pana ministra Rostowskiego
jest to, że nie kontynuuje złych praktyk i złej polityki poprzedniego rządu,
a w szczególności pani minister finansów Zyty Gilowskiej, to dla nas jest to
akurat zaleta. (Oklaski)

(Poseł Jadwiga Wiśniewska: Mało śmieszne.)

Jeżeli pan premier Kaczyński jest taki dumny z wymiany kadr w urzędach i
instytucjach skarbowych, izbach celnych, to chcę pana premiera poinformować,
że jeśli chodzi o strajk celników i problemy ze służbami celnymi, to problemy
mieliśmy właśnie z tą nową kadrą, w niektórych przypadkach ta nowa kadra
stanęła na barykadach, na czele protestu. (Oklaski)

(Poseł Aleksandra Natalli-Świat: A jaka była przyczyna?)

Jeżeli możemy mieć pretensje do pana ministra Rostowskiego...

(Poseł Krystyna Skowrońska: Proszę nie przeszkadzać.)

...to o to, że zbyt wolno wymienia kadrę, która nie ma zahamowań, aby
prowadzić destrukcyjne działania polityczne; zbyt wolno. (Oklaski) Jeśli
odwołujemy się do tych relacji, do drożyzny i do cen w tej chwili, to warto
zwrócić uwagę, że w styczniu 2007 r. to pan, to minister Gilowska, minister
finansów w poprzednim rządzie, podniosła akcyzę na biopaliwa...

(Poseł Marek Matuszewski: Nie podniosła tylko wróciła do naszej.)

...i akcyzę na benzynę o 25 gr. To doprowadziło do tego, że praktycznie
biopaliwa zostały zlikwidowane, jeżeli chodzi o realną alternatywę do
produkcji w naszym kraju.

(Poseł Wojciech Mojzesowicz: Dołóż pan, panie premierze.)

Tak, panie ministrze, pan wtedy, niestety, nie reagował.

(Poseł Krystyna Skowrońska: Ciszej.)

(Poseł Zbigniew Girzyński: Pani też krzyczała.)

Także sprawa dotycząca...

(Głos z sali: Wojtek, zmień partię.)

...polityki akcyzowej. Spróbujmy spojrzeć na fakty, bo niepotrzebne są takie
emocje. Otóż jeżeli spojrzymy na okres ostatnich 8 lat, to dwukrotnie
obniżano akcyzę na paliwa, wyłącznie na benzynę, w 2004 r. - o 5 gr i w III
kwartale 2005 r. - o 25 gr. Jeżeli chodzi o poprzedni rząd, to przypadł mu
dość szczęśliwy czas, bo ceny ropy od I kwartału 2006 r. do III kwartału 2007
r. wzrosły zaledwie o 3%...

(Poseł Wojciech Mojzesowicz: I chłopom dołożono 85 gr. Co robisz, Walduś?)

...ale cena benzyny, panie ministrze i pośle Mojzesowicz, wzrosła o 17%...

(Głosy z sali: Ooo...)

...dlatego że na przełomie lat 2006 i 2007 wzrosła akcyza. Obecny rząd nie
zmieniał tej akcyzy i nie zamierza jej podwyższać, natomiast sprawą otwartą
pozostaje dyskusja o tym, jaki jest poziom akcyzy, kiedy praktycznie od końca
ubiegłego roku, od IV kwartału, mamy do dzisiaj wzrost cen ropy naftowej o
ponad 30%.

Zwrócę jeszcze państwa uwagę na jeden aspekt. Egzaltacja cenami ropy w
dolarach może prowadzić niejako do obłędu, ponieważ od roku 2000 ceny ropy
wyrażone w dolarach wzrosły prawie 5 razy, a wyrażone w złotych wzrosły 2,5
raza. Wynika to też z relacji kursowych. Relacje kursowe w tym wypadku, bo
jest też problem z eksportem, są - użyję przywoływanej przed chwilą poetyki -
orężem walki z drożyzną. I w tym wypadku akurat wysoki kurs dolara, mocny
złoty sprzyja nieco ograniczeniu wzrostu cen.

Drugim aspektem, o którym warto powiedzieć z całą mocą, jest zmiana
podejścia, jeśli chodzi o rolę różnych nośników energii w naszym kraju. My
nie jesteśmy tak zafascynowani gazem, jak poprzednicy. Uważamy, że trzeba
rozwijać krajowe źródła surowców. Dzięki temu, że energia w Polsce opiera się
na węglu, mamy bardzo umiarkowany wzrost cen, znacznie niższy niż w krajach,
które są naszymi sąsiadami i mają energię elektryczną produkowaną z gazu. Jak
słusznie wspomniała pani poseł Natalli-Świat, po odjęciu cen paliw i żywności
jesteśmy dużo poniżej celu inflacyjnego. Natomiast na ceny paliw i ceny
zboża, na ceny ropy nie ma wpływu ani Narodowy Bank Polski, ani polski rząd.
Możemy reagować na procesy globalne, natomiast z perspektywy polskiej, nawet
europejskiej czy amerykańskiej, jak widać, nie ma takich prostych
mechanizmów, które by pozwoliły skończyć z drożyzną na rynku ropy naftowej,
bo z rynków finansowych, z rynków papierów wartościowych sporo kapitałów
przeniosło się na rynki towarowe, i to dotyczy nie tylko ropy, ale także
metali czy zboża.

Jeśli chodzi o ceny zboża, warto również zwrócić uwagę, że przyczyna nie jest
związana z biopaliwami, chodzi raczej o zmiany klimatyczne, susze i
katastrofy. Na odbywającym się niedawno w Warszawie Światowym Kongresie
Rolników przedstawiciel Światowej Organizacji Meteorologicznej wspominał o
tym, że liczba katastrof hydrometeorologicznych w ostatnich latach jest
znacznie większa niż w poprzedniej dekadzie. Dlatego bardzo ważne jest to,
żebyśmy wyraźnie stawiali na rozwój krajowych surowców - czyste technologie
węglowe, mniej ropy, mniej gazu, znacznie więcej odnawialnych i naturalnych
źródeł energii. Taka jest propozycja naszego rządu. Chodzi o to, abyśmy na
tym opierali rozwiązania gospodarcze, rozwiązania systemowe, które sprawią,
że będziemy mieli więcej energii, że będzie ona tańsza i dostępna.

Szanowni Państwo! Bardzo ważne jest również to, żebyśmy potrafili o tych
sprawach dyskutować w bardzo otwarty sposób ze wszystkimi klubami
parlamentarnymi. Te zjawiska na rynkach międzynarodowych nie są przedmiotem,
powodem do takiego zagryzania się politycznego w naszym kraju. Potrzebne są
rozwiązania, które będą sprzyjały obniżaniu cen, także poprzez rozważenie
spraw związanych z akcyzą na paliwa, jeżeli utrzymamy dochody na
dotychczasowym poziomie. Jeżeli wzrasta cena benzyny, oleju napędowego o 50
groszy, to można obniżyć akcyzę o 9 groszy, bez uszczerbku dla dochodów
budżetowych. Ważne jest spojrzenie nie tylko na przychody akcyzowe w ujęciu
czasowym, ale także sezonowym, tak byśmy mogli budować przychody budżetu na
odpowiednim poziomie, gwarantującym wywiązanie się państwa ze zobowiązań,
które dotyczą wynagrodzeń, ze zobowiązań, które dotyczą możliwości
sfinansowania ważnych celów społecznych, ale także abyśmy nie przyczyniali
się przez wzrost akcyzy czy też przez uczestnictwo w takim procesie
kształtowania cen do tego, aby te ceny jeszcze bardziej dokuczały gospodarce
czy ludziom. Bardzo ważne i istotne jest zwrócenie uwagi również na bardzo
prostą sprawę. Tutaj nie można, nie da się znaleźć sposobu na oddzielne
rekompensowanie wzrostu cen żywności, oddzielne - wzrostu cen paliw,
oddzielne - wzrostu kosztów utrzymania.

Bardzo ważne jest to, żebyśmy budowali lepszą perspektywę dla naszego kraju,
jeżeli chodzi o wynagrodzenia. W tym zakresie rząd planuje nie tylko to, co
państwa tak bardzo irytuje: ustawę o wynagrodzeniach dla kadry zarządzającej
firmami państwowymi. W naszym przekonaniu, żeby dobrze zarządzać firmami
państwowymi, publicznymi z udziałem Skarbu Państwa, menedżerowie,
kierownictwo też powinni dostawać premie za sukces. Istota tego rozwiązania
polega na tym, że kadra zarządzająca będzie otrzymywała wyższe wynagrodzenia
wtedy, kiedy będzie prowadziła procesy restrukturyzacyjne i kiedy te firmy
będą dobrze funkcjonowały.

Planujemy równocześnie odejść także od wskaźnikowego systemu kształtowania
wynagrodzeń (Dzwonek) w gospodarce z uwagi na to, że jest to system już
dzisiaj przestarzały, i powiązać to z realną sytuacją firmy, z realnymi
możliwościami gospodarczymi.

Chciałbym jeszcze wygłosić jedną uwagę dotyczącą tych przeobrażeń, o których
tu mówiono. Proszę państwa, jedną z przyczyn wzrostu cen gazu jest taki iście
kaskaderski sposób budowania rozdziału własnościowego w systemie przesyłowym.
Operator systemu przesyłowego Gazsystem został wyposażony w majątek, za który
ma zapłacić w drodze leasingu. Wraz z ministrem skarbu pracujemy nad tym,
żeby sfinansować to z dywidendy, żeby było to neutralne w stosunku do
konsumentów, ponieważ ta kaskaderska technologia prowadziła do tego, że
koszty utworzenia operatora systemowego, który mógł być wyraźnie wydzielony z
poprzedniego systemu PGNiG, miał sfinansować konsument. To jest też jeden z
dodatkowych elementów wpływających na wzrost cen paliw. Jeżeli chodzi o
skonsolidowane spółki, z których tutaj pani poseł była taka dumna, to
chciałbym pani powiedzieć, że niestety te spółki pracują dużo mniej
efektywnie od przedsiębiorstw, które zajmują się tylko wytwarzaniem i
dystrybucją energii i dostarczają energię o 30% taniej. To też trzeba
uczciwie i otwarcie powiedzieć, że procesy konsolidacyjne dużo kosztują całe
społeczeństwo. Tak się nieszczęśliwie złożyło, że zbiegły się w czasie ze
wzrostem cen surowców, i to dodatkowo nasila tę drożyznę, o której tu państwo
wspominacie.

Trzeba wziąć pod uwagę te wszystkie uwarunkowania. Chciałbym także jeszcze
raz podkreślić to, że państwo wytykają, że pan minister Vincent-Rostowski nie
kontynuuje tych szkodliwych i złych praktyk poprzedniej minister finansów, co
akurat dla nas jest argumentem przemawiający za tym, by głosować przeciwko
wnioskowi przedstawionemu przez klub PiS. Dziękuję. (Burzliwe oklaski)